Nieszczelne okna i drzwi to jedno z najczęstszych źródeł przeciągów i utraty ciepła w domu. Zanim nadejdą mrozy, warto sprawdzić, którędy wpada zimne powietrze, dobrać odpowiednią uszczelkę i ją wymienić. Poniżej znajdziesz prosty test świecy, przegląd rodzajów uszczelek oraz instrukcję montażu.
Po czym poznać, że okno lub drzwi przepuszczają powietrze
Pierwsze sygnały są zwykle łatwe do zauważenia. Czuć chłód przy zamkniętym oknie, firanka lekko się porusza, a rama i szyba są wyraźnie zimniejsze niż reszta ściany. Przy drzwiach często wyczuwalny jest przeciąg tuż nad podłogą, a z klatki schodowej lub ulicy słychać więcej hałasu niż dawniej.
Najczęstszą przyczyną jest zużyta uszczelka. Z czasem guma twardnieje, pęka, kurczy się albo wypada z rowka i przestaje przylegać do skrzydła. Czasem problemem jest też rozregulowane okucie, które za słabo dociska skrzydło do ramy. Trzeci scenariusz, czyli szczelina między ramą a murem, wymaga już innego podejścia i omówimy go na końcu.
Test świecy – jak go bezpiecznie wykonać
To stara, domowa metoda, która dobrze pokazuje, gdzie dokładnie ciągnie. Najlepiej zrobić ją wieczorem, w wietrzny dzień albo po włączeniu okapu kuchennego, który wytwarza w domu lekkie podciśnienie.
- Zamknij wszystkie okna i drzwi zewnętrzne w pomieszczeniu.
- Zapal zwykłą świecę, najlepiej w osłonie, np. w szklanym naczyniu bez dachu, albo trzymaj ją w stabilnym świeczniku.
- Powoli przesuwaj płomień wzdłuż całego obwodu skrzydła, w odległości kilku centymetrów od szczeliny.
- Jeśli płomień się odchyla, migocze lub gaśnie, w tym miejscu jest nieszczelność.
- Zaznacz je kawałkiem taśmy malarskiej, żeby później łatwo je znaleźć.
Uwaga na bezpieczeństwo: nie zbliżaj płomienia do firanek, zasłon, drewnianych parapetów ani papierowych dekoracji i nie zostawiaj świecy bez nadzoru. Jeśli wolisz uniknąć ognia, możesz użyć paska cienkiego papieru. Przytrzaśnij go skrzydłem i spróbuj wyciągnąć. Gdy wysuwa się bez oporu, docisk w tym miejscu jest za słaby.
Rodzaje uszczelek – co wybrać
Przed zakupem zmierz szerokość szczeliny i sprawdź, czy w ramie jest rowek na uszczelkę. Najlepiej zabrać próbkę starej uszczelki do sklepu i porównać profil.
- Uszczelki wsuwane w rowek (gumowe lub silikonowe) – montuje się je w fabrycznym rowku okna lub drzwi. Zwykle są najtrwalsze, ale muszą mieć dopasowany profil.
- Uszczelki samoprzylepne gumowe – występują w różnych przekrojach, dobieranych do szerokości szczeliny. Sprawdzają się tam, gdzie nie ma rowka.
- Uszczelki piankowe samoprzylepne – są proste w montażu i zazwyczaj tanie, ale mniej odporne na ścieranie. Dobre jako rozwiązanie doraźne lub do rzadko otwieranych skrzydeł.
- Uszczelki szczotkowe – stosowane przy dolnej krawędzi drzwi i w oknach przesuwnych, gdzie szczelina jest nierówna.
- Listwy i progi do drzwi – zamykają odstęp między dolną krawędzią drzwi a podłogą. Dostępne są też wersje opadające, które same dociskają się przy zamknięciu.
- Silikon, akryl lub taśmy uszczelniające – przeznaczone do nieruchomych szczelin, np. między ramą a ścianą. Nie nadają się do skrzydeł, które się otwierają.
Ceny uszczelek zależą od profilu, materiału i długości, więc przed zakupem warto porównać aktualne oferty w kilku sklepach.
Montaż uszczelki krok po kroku
Wymiana wsuwanej uszczelki nie wymaga specjalnych narzędzi i zwykle zajmuje kilkadziesiąt minut na okno.
- Wyjmij starą uszczelkę. Pociągnij ją delikatnie z rowka, zaczynając od narożnika. Zwróć uwagę, jak była ułożona.
- Oczyść rowek. Usuń kurz, resztki gumy i brud, a następnie przetrzyj powierzchnię wilgotną ściereczką i osusz.
- Dopasuj nową uszczelkę. Przyłóż ją do starej i sprawdź, czy profil jest taki sam. Odmierz długość z niewielkim zapasem.
- Wsuwaj bez naciągania. Zacznij od środka górnej krawędzi lub od narożnika i dociskaj palcami na całej długości. Rozciągnięta uszczelka z czasem się skurczy i w narożnikach powstanie luka.
- Zadbaj o narożniki. Wsuń uszczelkę głęboko w narożnik, a miejsce łączenia końców zrób w mało widocznym miejscu. Jeśli to potrzebne, połącz końce klejem do gumy.
- Sprawdź efekt. Zamknij skrzydło, zobacz, czy domyka się bez nadmiernego oporu, i powtórz test świecy.
Przy uszczelkach samoprzylepnych powierzchnia musi być czysta, sucha i odtłuszczona. Zwróć też uwagę na zalecany przez producenta zakres temperatur montażu, bo na zimnej ramie klej może słabo trzymać.
Regulacja okuć, drzwi i wentylacja
Sama uszczelka nie zawsze wystarczy. W wielu oknach można zmienić docisk skrzydła, obracając elementy okucia na krawędzi skrzydła, często zwane trzpieniami lub mimośrodami. Na zimę ustawia się zwykle mocniejszy docisk, ale nie przesadzaj, bo skrzydło będzie ciężko się zamykać. Dokładny sposób regulacji znajdziesz w instrukcji producenta okien.
W drzwiach zewnętrznych sprawdź uszczelkę w ościeżnicy, dolną listwę oraz miejsce wokół zamka i skrzynki na listy. Jeśli drzwi się wypaczyły albo skrzydło ociera o ramę, może być potrzebna regulacja zawiasów.
Jeśli test świecy pokazuje przeciągi między ramą a murem, widać ciemne zawilgocenie lub pleśń wokół okna, to problem leży w montażu lub w izolacji ściany. Warto wtedy poprosić o ocenę fachowca.
Pamiętaj też o wentylacji. Po uszczelnieniu mieszkanie wymienia powietrze wolniej, więc krótkie, intensywne wietrzenie kilka razy dziennie albo sprawne kratki nawiewne stają się jeszcze ważniejsze. Dotyczy to zwłaszcza pomieszczeń z kuchenką gazową lub piecem, gdzie zawsze musi być zapewniony dopływ świeżego powietrza.